Fideo ar Grefydd, gwerthoedd a moeseg (CGM) yn y Cwricwlwm i Gymru

Mae Canolfan San Silyn wedi creu fideo am ddim ar CGM yn y Cwricwlwm i Gymru, y gellir ei weld ar wefan y Ganolfan.

Addasiad yw’r fideo 45 munud o sesiwn dysgu proffesiynol a gynigiwyd gan y Ganolfan i bob ysgol yn Wrecsam ar 12 Ionawr 2022. Mynychodd dros 90 o ymarferwyr yn Wrecsam y digwyddiad hwn ar-lein, a lluniwyd y fideo i helpu’r rheiny nad oedd yn gallu bod yn bresennol ar y diwrnod (yn ogystal ag i fod yn adnodd defnyddiol i’r rhai a oedd yno).

Gallai’r fideo dysgu proffesiynol fod o ddefnydd i ysgolion mewn awdurdodau eraill hefyd.

Gallwch weld y fideo ar ein tudalen Cyrsiau yma.(Sylwer: Dewiswch yr opsiwn HD i wylio’r fideo mewn manylder uwch). Mae fersiwn pdf o’r cyflwyniad ar gael hefyd.

Cynhadledd Maes Llafur Cytunedig Wrecsam yn trafod canllawiau CGM statudol a chynlluniau ar gyfer y maes llafur cytunedig lleol

Dydd Iau 13 Ionawr, trefnodd Cynhadledd Maes Llafur Cytunedig (MLlC) Wrecsam ei gyfarfod cyntaf i gynllunio ar gyfer maes llafur cytunedig lleol Crefydd, gwerthoedd a moeseg.

Roedd hyn ychydig ddiwrnodau ar ôl i’r Canllawiau Crefydd, gwerthoedd a moeseg gael eu cyhoeddi ar Hwb (10 Ionawr), felly cafodd yr aelodau’r cyfle i drafod y canllawiau mewn dyfnder a sefydlu gweithgor i symud ymlaen ar waith y MLlC.

Mae’r gweithgor MLlC eisoes wedi cynnal ei gyfarfod cyntaf a chynllunnir un arall ar ddechrau Chwefror. Gobeithir y bydd y maes llafur cytunedig newydd i ysgolion a lleoliadau Wrecsam wedi’u gwblhau yn y tymor hwn, yn barod at yr haf.

Os oes gennych unrhyw gwestiynau am y MLlC neu’r maes llafur cytunedig, gallwch gysylltu â Libby Jones, sy’n ymgynghorydd AG/CGM i awdurdod lleol Wrecsam.

Statutory Religion, Values and Ethics Guidance (RVE) published on Hwb

The statutory Religion, Values and Ethics Guidance (RVE) was published on Hwb yesterday (10 January 2022). The RVE guidance has been fully integrated into the Curriculum for Wales, and sits within the ‘Designing your Curriculum’ section of the Humanities Area of Learning. Relevant information on RVE and the legislation can be found within the ‘Summary of legislation’ section of the Curriculum for Wales.

Follow the links below to read this essential guidance for all those responsible for designing a curriculum in Wales.

Main RVE guidance

RVE and legislation

Mae Canolfan San Silyn yn cynnig sesiwn ddysgu proffesiynol ar CGM yn y Cwricwlwm i Gymru i ysgolion Wrecsam

macbook pro on brown wooden table

Mae Canolfan San Silyn yn cynnig sesiwn ddysgu broffesiynol sylfaenol ar Grefydd, Gwerthoedd a Moeseg (CGM) yn y Cwricwlwm i Gymru i ysgolion yn Wrecsam.

Mae’r sesiwn am ddim a bydd yn cael ei chynnal ar Dimau Microsoft ddydd Mercher, 12 Ionawr 2022 am 4pm. Bydd yn para tua awr, a fydd yn cynnwys amser ar gyfer sesiwn ‘Holi ac Ateb’ ar y diwedd.

Dylai ysgolion Wrecsam sydd â diddordeb mewn cymryd rhan yn y sesiwn ddysgu broffesiynol hon gysylltu â ni gydag enw a chyfeiriad e-bost yr aelod(au) staff a fydd yn bresennol erbyn dydd Gwener, 17eg Rhagfyr. Cysylltir â nhw ym mis Ionawr gyda’r gwahoddiad a’r adnoddau sydd eu hangen ar gyfer y sesiwn.

Beth sy’n digwydd yn Ewrop?

Yn rhifyn mis Rhagfyr o gylchlythyr ICCS* (a gyhoeddwyd heddiw), gallwch ddarllen am y datblygiadau Ewropeaidd diweddaraf sy’n berthnasol i addysg grefyddol, a’r Eglwys a’r Ysgol.

Mae’r erthyglau newyddion byr yn cynnwys:

  • Adroddiad ar gynhadledd Klingenthal sy’n ymwneud â defnyddio adrodd straeon i gyfathrebu pam mae crefydd mewn addysg yn bwysig;
  • Menter i ddatblygu AG Cristnogol cyffredin yn ‘Lower-Saxony’, yr Almaen (cydweithrediad Catholig-Protestannaidd);
  • Prosiect ymchwil Ewropeaidd ar Covid-19 ac AG;
  • Prosiect i asesu rhaglenni addysgol yn erbyn anoddefgarwch a gwahaniaethu.

Gellir gweld cylchlythyr ICCS yma.

* Rhwydwaith yw’r Comisiwn Rhyng-Ewropeaidd ar yr Eglwys a’r Ysgol (ICCS) a grëwyd yn 1958. Ei nod yw darparu fframwaith ar gyfer cydweithredu mewn monitro a datblygu materion eglwysi ac ysgolion yn Ewrop. Mae’n dwyn ynghyd gynrychiolwyr ac arbenigwyr o ymchwil, ymarfer a pholisi sy’n gweithio ar grefydd ac addysg.

Crefydd a diwylliant poblogaidd, rhywedd,a diwinyddiaeth ffeministaidd yn Herio Materion Crefyddol

Crefydd a diwylliant poblogaidd, rhywedd,a diwinyddiaeth ffeministaidd yw rhai o'r pynciau a drafodir yn y cyfnodolyn, Herio Materion Crefyddol (Rhifyn 14). Yn ddiweddar, mae Canolfan San Silyn wedi cyfieithu a chyhoeddi fersiwn Gymraeg y rhifyn hwn (cyhoeddwyd y fersiwn Saesneg yn yr Hydref 2018).

Mae crynodeb o'r erthyglau isod. Gallwch lawrlwytho fersiynau Cymraeg a Saesneg yma.

Yr Iawn: Profiad, Stori, Damcaniaeth? gan yr Athro Jeff Astley

Mae’r erthygl hon yn archwilio statws hanesion Cristnogol am yr iawn, yn cynnwys cyfeiriad at ‘wrthrychedd’ a ‘goddrychedd’.

Crefydd a Diwylliant Poblogaidd gan yr Athro Clive Marsh

Mae helpu myfyrwyr i ddeall sut mae crefydd ‘a’ diwylliant poblogaeth yn cysylltu yn codi cwestiynau pryfoclyd o’r cychwyn. Mae’r gair ‘a’ yn awgrymu eu bod ar wahân, fel pe nad oes dim crefydd mewn diwylliant poblogaidd, a bod crefydd rywsut ar wahân i ddiwylliant. Felly, gellir cymryd fod diwylliant poblogaidd yn ‘seciwlar’ neu (hyd yn oed yn waeth) yn niwtral o safbwynt crefydd neu werthoedd. O ongl arall, gall diwylliant poblogaidd ymddangos yn fwy diddorol (neu’n fwy difyr) na chrefydd – yn enwedig i fyfyrwyr anghrefyddol. Neu gellid barnu ei fod yn tynnu sylw neu’n beryglus i fyfyrwyr crefyddol, neu i fyfyrwyr o deuluoedd crefyddol sy’n ymgodymu â’r tensiwn, a’r gwahaniaeth llwyr, rhwng ‘bywyd gartref’ a ‘bywyd yn yr ysgol/coleg’. Yn yr erthygl hon rwyf yn cynnig myfyrdodau syml ac awgrymiadau ar gyfer mynd i’r afael â materion o’r fath, gan fy mod yn teimlo’n bendant ei bod yn hollbwysig i fyfyrwyr fod yn edrych yn ofalus ar y berthynas – ffrwythlon ac adeiladol ond sydd hefyd yn creu straen a phroblemau – rhwng y ddau ‘fyd’ yma.

‘Impersonating Beyonce is Not Your Destiny, Child’: Reflections on Feminist Theology gan Dr Hayley Matthews

Mae’r erthygl hon yn edrych ar yr ystod o safbwyntiau diwinyddol Cristnogol ar rywedd (gender).

Richard Swinburne ar yr Enaid gan yr Athro Jeff Astley

Mae’r erthygl yn crynhoi amddiffyniad Swinburne o ddeuoliaeth sylwedd, a’i gyfrif ef o fywyd ar ôl marwolaeth a hunaniaeth bersonol.

Cymwys ar gyfer y dyfodol: Cyhoeddi adroddiadau ar y ‘genhedlaeth newydd’ o arholiadau TGAU i Gymru

Heddiw, cyhoeddwyd pedwar adroddiad arwyddocaol gan Cymwysterau Cymru. Mae’r rhain yn rhan bwysig o’r broses barhaus o adolygu a diwygio TGAU yng Nghymru yng ngoleuni’r Cwricwlwm newydd i Gymru.

Mewn ymateb i’r ymgynghoriad cyhoeddus ar gymwysterau i ddysgwyr 14 i 16 oed yng Nghymru (27 Ionawr - 16 Ebrill 2021), y prif benawdau i’r Dyniaethau (yn cynnwys AG/CGM yw y bydd Cymwysterau Cymru:

  • yn creu TGAU newydd mewn Busnes, Daearyddiaeth, Hanes, Astudiaethau Crefyddol, ac Astudiaethau Cymdeithasol; ond
  • ni fyddant yn creu TGAU newydd mewn Dyniaethau.

Mae Cymwysterau Cymru yn cynnal dau ddigwyddiad gweminar ‘agored i bawb’ i gyflwyno canfyddiadau a phenderfyniadau’r ymgynghoriad. (14 Hydref, 15.00-16.00 a 15 Hydref, 11.00-12.00). Gallwch archebu'ch lle ar y gweminarau hyn yma. Bydd recordiadau o'r digwyddiadau ar gael yn nes ymlaen ar wefan Cymwysterau Cymru.

Beth sy’n digwydd nesaf: “Bydd y flwyddyn nesaf o gydweithio dwys yn ein paratoi at gyflwyno cynigion ar gyfer cymwysterau newydd erbyn haf 2022 a fydd yn barod i ddysgwyr yn 2025”.

Darllenwch fanylion yr adroddiadau ar ganlyniadau’r ymgynghoriad a’r penderfyniadau yma.
(Sylwer: Mae Astudiaethau Crefyddol yn dod yn adran Dyniaethau’r adroddiadau.)

Gadewch i ni adrodd ein straeon – effaith gadarnhaol crefydd mewn addysg (Klingenthal 2021)

Mae staff Canolfan San Silyn yn edrych ymlaen at gymryd rhan mewn digwyddiad rhyngweithiol Ewropeaidd ar-lein ar 21 Hydref 2021 (1-5pm BST).

Mae’r Comisiwn Rhyng-Ewropeaidd ar yr Eglwys a’r Ysgol (ICCS) a Grŵp Cydlynu Crefydd mewn Addysg yn Ewrop (CoGREE) wedi creu rhaglen gyffrous ar y thema: ‘Gadewch i ni adrodd ein straeon – effaith gadarnhaol crefydd mewn addysg’.

Disgrifir y digwyddiad fel cyfle i: “adnabod dadleuon a naratif, a all ddangos pam fod crefydd mewn addysg yn bwysig. Byddwn yn dysgu am strategaethau cyfathrebu, grym adrodd stori ac am sut i lapio’r dadleuon a nodwyd mewn stori apelgar.”

Bydd Dr Werner Hausmann (Prifysgol Erlangen-Nürnberg) yn cyflwyno ar ‘Public religious education’ a Lena Ohm (hyfforddwr a newyddiadurwr) ar ‘Storytelling – a framework’. Bydd gweithgareddau ymarferol mewn gweithdai yn dilyn.

Roedd y digwyddiad hwn i’w gynnal wyneb yn wyneb yn wreiddiol, dros bum diwrnod yn Château hyfryd Klingenthal yn yr Alsace. Yn anffodus, oherwydd y Pandemig, ni fu modd gwneud hyn, ond rydym yn croesawu’r digwyddiad amgen hwn ar-lein.

Os ydych eisiau ymuno â’r digwyddiad ar-lein am ddim, gellir cael gwybodaeth bellach a chofrestru ar-lein yma. Y diwrnod olaf i gofrestru yw: 4 Hydref 2021.

Dieithriaid, celf Gristnogol, yr enaid, a chrefydd ymhlyg yn Herio Materion Crefyddol

Dieithriaid, celf Gristnogol, yr enaid, a chrefydd ymhlyg yw rhai o'r pynciau a drafodir yn y cyfnodolyn, Herio Materion Crefyddol (Rhifyn 16). Yn ddiweddar, mae Canolfan San Silyn wedi cyfieithu a chyhoeddi fersiwn Gymraeg y rhifyn hwn (cyhoeddwyd y fersiwn Saesneg yng Ngwanwyn 2020).

Mae crynodeb o'r erthyglau isod. Gallwch lawrlwytho fersiynau Cymraeg a Saesneg yma.

Dieithriaid: Eglwyseg ac 1 Pedr gan Dr John Holdsworth

Yn 1981 gwelwyd dechreuad cyfeiriad newydd yn astudiaeth 1 Pedr, a oedd fel pe wedi cyrraedd lle amhosibl cyn hynny. Mae astudiaethau cymdeithasol gan Elliott a Goppelt wedi mapio ffordd newydd ymlaen sydd wedi helpu i dynnu sylw at ddiwinyddiaeth 1 Pedr, ac yn arbennig ei eglwyseg, ac sydd wedi helpu i ail-ddiffinio astudiaeth eglwysegol. Cynigiodd hyn bosibilrwydd deongliadol newydd hefyd.

Y Geni a’r Croeshoeliad mewn Celf Gristnogol: Gweld, Dehongli ac Addoli gan Dr Bridget Nichols

Mae’r erthygl hon yn trafod rôl celf Gristnogol mewn ffurfio hunaniaeth Gristnogol a phatrymau defosiwn, gan ganolbwyntio ar enedigaeth Crist a’i groeshoeliad.

Y Meddwl, yr Ymennydd a’r Enaid sy’n Uno gan Dr Mark Graves

Mae’r erthygl yn rhoi trosolwg o ddatblygiad hanesyddol y cysyniad o’r enaid mewn athroniaeth a diwylliant Gorllewinol, ac yng nghyd-destun safbwyntiau gwyddonol cyfoes.

Crefydd Ymhlyg: Ymagwedd Newydd at Astudio Crefydd? gan Dr Francis Stewart

Mae’r erthygl yn dadlau mai un newid a wnaed i astudiaeth crefydd drwy ddatblygiad y thesis seciwlareiddio, a’i fethiant yn y pen draw, oedd ymagwedd newydd a oedd yn ceisio ateb y cwestiwn, ‘Beth yw crefydd seciwlar?’ Yr ymagwedd hon oedd Crefydd Ymhlyg, y mae ei tharddiad, ei natur a’i harwyddocâd yn cael ei thrafod yma.

Dirgelwch Anhraethol Duw? gan yr Athro Jeff Astley

Mae’r erthygl yn ystyried cysyniadau am anhraetholdeb, trosgynoldeb a dirgelwch Duw, gan gyfeirio’n arbennig at y profiad crefyddol ac iaith grefyddol.

Gwnaed ar Ddelw Duw: Profiad Merch ag Anabledd yn Nigeria gan Jessie Fubara-Manuel and Elijah Obinna

Mae’r erthygl hon yn trafod y datganiad Cristnogol fod dynoliaeth (gyda neb heb anableddau) wedi’i gwneud ar ddelw Duw. I bobl anabl mae’r datganiad hwn yn gysur a gallai fod yn sail i siwrne dorfol cymdeithas tuag at gydraddoldeb, urddas a chyfiawnder i bob unigolyn.

Cymraeg